Zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne, kiedyś znane pod nazwą nerwicy natręctw należą do schorzeń, których obecność jest dla większości pacjentów krępująca. Od wystąpienia pierwszych objawów, do momentu zdiagnozowania choroby często mija kilkanaście lat, gdyż pacjenci z niewiedzy, ale też z powodu wstydu, tak późno zgłaszają się do lekarza z prośbą o pomoc. A czym później wykryta choroba, tym trudniejsza do leczenia. 

Zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne zaliczane są do zaburzeń lękowych i szacuje się, że dotyczą 2-3 % społeczeństwa. Choroba ta spowodowana jest niedoborem serotoniny w mózgu i charakteryzuje się występowaniem natręctw w postaci obsesji i kompulsji. 

Obsesje to uporczywie nawracające myśli i wyobrażenia, które pojawiają się nagle, są intensywne i nie ustępują pomimo chęci ich powstrzymania. Myśli te pacjent odbiera jako własne, choć często ich treść jest niezgodna z jego charakterem i przekonaniami. Obsesje występują w postaci ciągłego rozmyślania, analizowania, mogą dotyczyć czystości, treści religijnych, potrzeby utrzymania symetrii i porządku.  Osoba taka będzie ciągle pochłoniętą myślami, że jej ręce są zabrudzone, że coś nie jest odpowiednio ustawione, albo że powinno stać w innym „właściwym” miejscu. 

Obsesje religijne mogą występować w kościele podczas mszy lub w trakcie modlitwy, co będzie utrudniało choremu świadome i pełne uczestnictwo w nabożeństwie. Myśli takie są często o treści obrazoburczej i bluźnierczej, co stanowi dla osoby wierzącej wyjątkowy dyskomfort. Zdarza się, że osoby z natręctwami o treści religijnej szukają pomocy u egzorcysty, gdyż są przekonane, że stały się ofiarą opętania. 

Jednym z rodzajów obsesji są myśli dotyczące zrobienia krzywdy komuś ze swoich najbliższych osób. Osoby takie mają wyobrażenia, że np. zabijają swoją matkę, robią krzywdę dziecku. Te ostatnie często pojawiają się u młodych matek i napawają je ogromnym lękiem. Myśli takie są bardzo męczące i przerażające dla chorego. 

Kompulsje to przymus wykonywania nieracjonalnych czynności w sposób powtarzalny. Najczęściej są skutkiem natrętnych myśli i polegają na ciągłym sprawdzaniu, myciu, liczeniu lub porządkowaniu. Osoba taka będzie myć po kilka lub nawet kilkanaście razy ręce uważając, że ciągle nie są wystarczająco czyste, albo będzie wielokrotnie sprawdzać czy zamknęła drzwi albo wyłączyła żelazko. Czynności takie mogą pochłaniać bardzo dużo czasu i dezorganizować życie osoby chorej. Gdy pacjent chce powstrzymać się od wykonywania natręctw, albo skrócić ich czas, narasta w nim lęk i niepokój. Jeśli ktoś przeszkodzi mu w wykonywaniu „rytuału”, musi wszystko rozpoczynać od nowa. 

Większość chorych cierpi na więcej niż jedno natręctwo. Choroba ta bardzo utrudnia życia, ze względu na czas, który pochłaniają kompulsje, ale też powoduje ogromne cierpienie psychiczne, zwłaszcza gdy dotyczy to obsesji religijnych, czy zrobienia krzywdy komuś bliskiemu. Natręctwa mogą utrudniać wykonywanie obowiązków w pracy, a nawet powodować jej utratę, np. gdy istnieje przymus ciągłego sprawdzania, porządkowania albo liczenia. Pracownik taki jest mało wydajny, albo ciągle zestresowany.  Kompulsje mogą być przyczyną konfliktów w rodzinie, a nawet mogą doprowadzić do rozwodu, gdy osoba chora wiele czasu poświęca np. na sprzątanie i czyszczenie, kosztem kontaktu z bliskimi osobami. Nasilone cierpienie psychiczne spowodowane natręctwami, może doprowadzić do rozwoju depresji, a nawet podjęcia próby samobójczej, co zdarza się u 13 % osób chorych. 

Obecnie najskuteczniejszą formą leczenia zaburzeń obsesyjno-kompusyjnych jest farmakoterapia i terapia poznawczo-behawioralna. Najlepiej jeśli te dwie metody są stosowane jednocześnie, tzn. pacjent korzysta z pomocy lekarza psychiatry i psychologa. Najczęściej stosuje się leki z grupy SSRI (selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny), które wyrównują niedobór serotoniny w mózgu.  Leki te nie uzależniające i są dobrze tolerowane.

Warto podkreślić, że wiele osób zdrowych ma różne nawyki, które nie wymagają leczenia. Ważne, aby umieć rozróżnić natręctwo od nawyku, który jest czynnością przez nas akceptowana i w żaden sposób nie utrudnia nam życia. 

Wydarzenia

loading...